Gezond tandvlees bloedt niet. Ziet u rood op uw tandenborstel of in de wasbak? Dan is dat geen teken dat u te hard poetst, maar bijna altijd een teken van ontstoken tandvlees. In de meeste gevallen is dat goed nieuws: een beginnende tandvleesontsteking is met goede mondverzorging binnen één tot twee weken weg. Blijft het bloeden aanhouden, dan speelt er meer. Graag vertellen we u alles over redenen waarom tandvlees gaat bloeden, wat u zelf kunt doen en bij welke signalen u beter contact opneemt met de praktijk.
Waarom bloedt tandvlees bij het poetsen?
Op de overgang van tand naar tandvlees blijft dagelijks tandplak achter: een kleverig laagje bacteriën. Laat u dat laagje een paar dagen staan, dan reageert uw lichaam erop met een ontsteking. Het tandvlees wordt rood, iets dikker en de kleine bloedvaatjes vlak onder het oppervlak worden kwetsbaar. Een lichte aanraking met de borstel of rager is dan genoeg om ze te laten bloeden.
Die beginnende ontsteking heet gingivitis: een ontsteking van alleen het tandvlees, zonder schade aan het bot eronder. Gingivitis is volledig omkeerbaar. Verdwijnt de tandplak, dan verdwijnt de ontsteking.
De meest voorkomende oorzaken
Er zijn diverse redenen waarom uw tandvlees kan gaan bloeden. De meest voorkomende zijn:
- Tandplak op de tandvleesrand. Veruit de belangrijkste oorzaak. Vaak gaat het om plekken die net niet worden geraakt: de binnenkant van de ondertanden, de achterste kiezen of de buitenkant van de bovenkiezen.
- Onvoldoende reinigen tussen de tanden. Een tandenborstel komt niet tussen de tanden. Precies daar begint het bloeden meestal.
- Tandsteen. Verharde tandplak die u zelf niet meer weg krijgt. Het ruwe oppervlak houdt nieuwe plak vast en houdt de ontsteking in stand.
- Hormonale veranderingen. Zwangerschap, de overgang en soms de puberteit maken tandvlees gevoeliger voor dezelfde hoeveelheid plak.
- Medicijnen. Bloedverdunners maken bloedingen heviger. Sommige middelen tegen hoge bloeddruk, epilepsie of afstotingsreacties laten het tandvlees juist opzwellen, waardoor reinigen moeilijker wordt.
- Roken. Roken vermindert de doorbloeding van het tandvlees. Rokers bloeden daardoor minder, terwijl de ontsteking gewoon doorgaat.
- Diabetes. Een minder goed ingestelde bloedsuiker maakt tandvlees gevoeligr voor ontstekingen. Andersom maakt een tandvleesontsteking de bloedsuiker moeilijker te regelen.
- Een scherpe rand aan een vulling of kroon. Plak hecht zich daar makkelijk en blijft buiten bereik van de borstel.
- Een beugel, prothese of implantaat. Meer hoekjes betekent meer plaatsen waar plak zich verzamelt.
- Mondademhaling. Een droge mond mist de beschermende werking van speeksel.
Een vitaminetekort of een afwijking in de bloedstolling wordt vaak genoemd, maar komt in Nederland zelden voor. Wij kijken daar pas naar als het bloeden niet past bij wat wij in uw mond zien.
Bloedt uw tandvlees pas sinds u bent gaan flossen of ragers gebruikt?
Dat is een bekend verschijnsel. Wie voor het eerst met ragers of floss tussen de tanden gaat, raakt tandvlees aan dat al ontstoken was. Het bloedt de eerste dagen, soms flink. Blijft u dagelijks reinigen, dan neemt het bloeden normaal gesproken binnen ongeveer twee weken duidelijk af en stopt het daarna.
Stoppen met ragen omdat het bloedt is dus precies de verkeerde reactie: de ontsteking blijft dan bestaan.
Gingivitis of parodontitis: het verschil
Blijft een tandvleesontsteking jarenlang bestaan, dan kan die zich uitbreiden naar het bot waarin uw tanden en kiezen vastzitten. Dat heet parodontitis. Het verschil met gingivitis is belangrijk, omdat schade aan het bot niet vanzelf herstelt.
| Kenmerk | Gingivitis | Parodontitis |
|---|---|---|
| Wat is ontstoken | Alleen het tandvlees | Tandvlees en kaakbot |
| Bloeden | Bij poetsen en ragen | Ook spontaan, soms met pus |
| Terugtrekkend tandvlees | Nee | Ja, tanden lijken langer |
| Losstaande tanden | Nee | Mogelijk |
| Slechte adem of nare smaak | Soms | Vaak |
| Te herstellen | Volledig | Schade is blijvend, verdere afbraak is te stoppen |
Parodontitis doet in het begin vaak geen pijn. Juist daarom is bloedend tandvlees een signaal dat u niet moet negeren: het is meestal het enige vroege symptoom.
Wanneer is bloedend tandvlees serieus?
Maak een afspraak bij de tandarts voor algemene tandheelkunde bij een van deze signalen:
- het bloeden houdt aan na twee weken van goed poetsen en dagelijks reinigen tussen de tanden;
- uw tandvlees bloedt spontaan, zonder dat u het aanraakt;
- het tandvlees trekt zich terug en uw tanden lijken langer of staan gevoeliger;
- u heeft aanhoudend een nare smaak of slechte adem;
- er komt pus vrij bij het drukken op het tandvlees;
- een tand of kies voelt los of uw beet verandert;
- het tandvlees is pijnlijk, sterk gezwollen of u heeft koorts;
- u gebruikt bloedverdunners en het bloeden stopt niet vanzelf.
Bloedt u ook elders makkelijk? Krijgt u zonder aanleiding blauwe plekken of bloedneuzen? Neem dan ook contact op met uw huisarts. Dat is zeldzaam, maar het hoort wel onderzocht te worden.
Blijf poetsen, ook als het tandvlees bloedt
Dit is de meest gemaakte fout: de bloedende plek voorzichtig overslaan tijdens het poetsen. Daardoor blijft juist daar plak achter en houdt de ontsteking zichzelf in stand.
Poets de plek gewoon mee, met een zachte borstel en zonder kracht. Een beetje bloed hoort bij de eerste dagen. Neemt het bloeden af in plaats van toe, dan werkt u in de goede richting.
Wat u zelf kunt doen
- Poets twee keer per dag twee minuten met een zachte borstel en fluoridetandpasta. Houd de borstel in een hoek van ongeveer 45 graden op de tandvleesrand en maak kleine, rustige bewegingen. Poets niet harder, maar nauwkeuriger.
- Reinig dagelijks tussen uw tanden. Ragers hebben de voorkeur wanneer de ruimte het toelaat. Is de ruimte te krap, dan gebruikt u floss. Wij bepalen tijdens de controle welke maat rager bij u past.
- Spoel na het poetsen niet na met water. Zo laat u de fluoride op uw tanden achter.
- Beperk het aantal eet- en drinkmomenten tot ongeveer zeven per dag. Niet alleen de hoeveelheid suiker telt, vooral de frequentie.
- Stop met roken. Uw tandvlees geneest daarna merkbaar beter.
- Geef het twee weken de tijd. Is het bloeden dan niet duidelijk minder, laat het dan beoordelen.
Mondwater met chloorhexidine kan tijdelijk helpen, bijvoorbeeld na een behandeling, maar is geen vervanging van poetsen en ragen. Langdurig gebruik geeft bruine verkleuring en een veranderde smaak. Gebruik het alleen in overleg met uw tandarts of mondhygiënist.
Bloedend tandvlees tijdens de zwangerschap
Veel zwangere vrouwen merken vanaf het tweede trimester dat hun tandvlees sneller bloedt en wat gezwollen is. Dat komt door hormonale veranderingen die de reactie van het tandvlees op tandplak versterken. Het gaat meestal vanzelf over na de bevalling. Wel is het verstandig om tijdens de zwangerschap extra aandacht aan uw mondverzorging te geven en een controle bij de tandarts in te plannen. Tandheelkundige zorg is tijdens de zwangerschap veilig, meld wel altijd even dat u zwanger bent.
Wat wij doen in de praktijk
Tijdens de controle kijken wij graag naar de staat van uw gebit. Afhankelijk van wat wij zien, kunnen de volgende behandelingen aangeraden worden:
- een gebitsreiniging door onze mondhygiënist, waarbij tandplak en tandsteen boven de tandvleesrand worden verwijderd, met uitleg over de plekken die u zelf nog mist;
- een parodontale behandeling wanneer de ontsteking dieper zit: het reinigen van de wortels onder het tandvlees in meerdere zittingen, gevolgd door controles;
- nazorg op vaste momenten, omdat de bacteriën terugkomen zodra de reiniging verslapt.
Alle behandelingen doen wij in onze eigen praktijk aan de Hildebrandlaan in Oosterhout, zodat u voor uw tandvlees niet naar een andere praktijk hoeft.
Blijft uw tandvlees bloeden?
Bloedend tandvlees dat na twee weken niet minder wordt, gaat niet vanzelf over. Bel Tandartspraktijk Ridder in Oosterhout op of maak een afspraak via het formulier op deze website. Wij beoordelen uw tandvlees, kijken hoe diep de ontsteking zit en laten u zien welke plekken u thuis nog mist.
